ΔΙΑΛΕΙΜΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΙΤΑ

Ο κυριότερος λόγος για την αυξανόμενη δημοτικότητα της διαλειμματικής δίαιτας είναι η αποτελεσματικότητά της στην απώλεια βάρους. Σύντομα, όμως, αναπτύχθηκε το ερώτημα αν θα μπορούσε η δίαιτα αυτή να χρησιμοποιηθεί και στη θεραπεία και στην πρόληψη των καρδιαγγειακών παθήσεων και του διαβήτη τύπου 2, παράλληλα με τα άλλα διαδεδομένα διατροφικά πρότυπα, όπως η μεσογειακή διατροφή, η δίαιτα DASH και η δίαιτα χαμηλών υδατανθράκων.

Η συχνότητα εμφάνισης του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 (ΣΔ2) φθάνει τα επίπεδα επιδημίας παγκοσμίως και έχει άμεση σχέση με την αύξηση των ποσοστών παχυσαρκίας και του καθιστικού τρόπου ζωής. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, 425 εκατομμύρια ενήλικες θα έχουν διαβήτη έως το 2030. Αυτό είναι σημαντικό, καθώς ο διαβήτης συνδέεται στενά με καρδιαγγειακές παθήσεις, αμφιβληστροειδοπάθεια, νευροπάθεια και νεφρική νόσο. Με τη σειρά τους, αυξάνεται η πίεση στο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, καθώς τα άτομα με διαβήτη χρησιμοποιούν τρεις έως τέσσερις φορές περισσότερους ιατρικούς πόρους, σε σχέση με τα άτομα χωρίς διαβήτη.

Η μέτρια απώλεια βάρους και η συστηματική άσκηση μπορούν αφενός να αποτρέψουν την εμφάνιση του ΣΔ2, αφετέρου να βελτιώσουν το μεταβολικό έλεγχο. Στο πλαίσιο αυτό, οι διαιτητικές παρεμβάσεις θεωρούνται απαραίτητες για τη θεραπεία και την πρόληψη των επιπλοκών που σχετίζονται με το διαβήτη. Υπάρχουν πολλοί τύποι διαιτητικών παρεμβάσεων που μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα άτομα με διαβήτη. Μία από αυτές είναι η διαλειμματική νηστεία (IF=intermittent fasting). Πρόκειται για μια διαιτητική παρέμβαση στην οποία κάποιος μπορεί να τρώει μόνο 6-8 ώρες την ημέρα, μένοντας νηστικός τις υπόλοιπες 16 - 18 ώρες.

Τι είναι η διαλειμματική δίαιτα ή νηστεία;

Η διαλείπουσα ή διαλειμματική νηστεία είναι η διαδικασία της εναλλαγής ανάμεσα σε περιόδους φαγητού και μη λήψης φαγητού. Είναι μια διαδεδομένη, το τελευταίο χρονικό διάστημα, διατροφική μέθοδος. Οι περισσότεροι την ακολουθούν σε μια προσπάθεια να αποκομίσουν οφέλη για την υγεία τους. Υπάρχουν διαφορετικές μέθοδοι IF νηστείας. Αυτές είναι:

  1. Η μέθοδος 5: 2:  Αυτή η μέθοδος σας επιτρέπει να τρώτε κανονικά πέντε ημέρες την εβδομάδα. Οι άλλες δύο μέρες είναι οι ημέρες νηστείας, αν και εξακολουθείτε να τρώτε. Απλά η θερμιδική πρόσληψη εκείνες τις ημέρες δεν ξεπερνά τις 500 - 600 θερμίδες.
  2. Η μέθοδος Eat-stop-eat: Με αυτήν περιορίζονται όλα τα τρόφιμα για 24 ώρες, μία ή δύο φορές την εβδομάδα.
  3. Η μέθοδος 16/8: Όλες οι θερμίδες της ημέρας καταναλώνονται σε σύντομο χρονικό διάστημα - τυπικά 6 με 8 ώρες - και επικρατεί νηστεία για τις υπόλοιπες 14 έως 16 ώρες. Μπορείτε να το κάνετε αυτό κάθε μέρα, ή μερικές φορές την εβδομάδα.

Γιατί είναι τόσο δημοφιλής; Ο κυριότερος λόγος για την αυξανόμενη δημοτικότητα της διαλειμματικής δίαιτας είναι η αποτελεσματικότητά της στην απώλεια βάρους. Σύντομα όμως αναπτύχθηκε το ερώτημα αν θα μπορούσε η δίαιτα αυτή να χρησιμοποιηθεί και στη θεραπεία και στην πρόληψη των καρδιαγγειακών παθήσεων και του διαβήτη τύπου 2, παράλληλα με τα άλλα διαδεδομένα διατροφικά πρότυπα, όπως η μεσογειακή διατροφή, η δίαιτα DASH και η δίαιτα χαμηλών υδατανθράκων.

Οι μελέτες που έχουν αξιολογήσει τις επιδράσεις της διαλειμματικής δίαιτας στο ΣΔ2 είναι πολύ περιορισμένες, αν και υπάρχουν δοκιμές που βρίσκονται σε εξέλιξη.

Μία μελέτη πάνω στην επίδραση της νηστείας μέρα παρά μέρα σε υγιή ενήλικα ποντίκια με φυσιολογικό βάρος για διάστημα τριών μηνών, αν και οδήγησε σε μειωμένο σωματικό βάρος είχε ως αποτέλεσμα μια αύξηση του λιπώδους ιστού στην περιοχή της κοιλιάς τους, αλλά και βλάβες στα κύτταρα του παγκρέατος των πειραματόζωων. Ωστόσο, άλλη μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση BMJ Case Reports τον Οκτώβριο του 2018, όπου τρεις άνδρες με ινσουλινοεξαρτώμενο διαβήτη τύπου 2, ηλικίας 40 έως 67 ετών, ακολούθησαν ένα πρόγραμμα διαλειμματικής νηστείας για διάστημα περίπου 10 μηνών έχασαν βάρος (10-18% του συνολικού σωματικού τους βάρους), ενώ καταγράφηκε και μείωση του σακχάρου νηστείας και της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης τους σε τέτοιο βαθμό, που διέκοψαν τη φαρμακευτική τους αγωγή.

Μια τελευταία μελέτη, που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο του 2018 στο περιοδικό Journal of the American Medical Association διαπίστωσε, ότι η διαλείπουσα νηστεία δεν ήταν καλύτερη στη βελτίωση των επιπέδων σακχάρου του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 από τον κανονικό θερμιδικό περιορισμό μετά από ένα χρόνο.

Η διαλειμματική νηστεία, αν και φαίνεται να έχει θετικά αποτελέσματα στην απώλεια βάρους και στην πρόληψη του διαβήτη τύπου 2, είναι πιθανό να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στο πάγκρεας με αποτέλεσμα την απορρύθμιση της παραγωγής της ινσουλίνης. Τα αποτελέσματα που να την κατατάσσουν ως μία απόλυτα ενδεδειγμένη μέθοδο διατροφής δεν είναι ακόμη αρκετά.

Ωστόσο, μία βραχυπρόθεσμη ημερήσια διαλειμματική νηστεία μπορεί να είναι μία ασφαλής και ανεκτή διαιτητική παρέμβαση σε ασθενείς με ΣΔ2, ικανή να βελτιώσει το βάρος του σώματος, τη γλυκόζη νηστείας και τη μεταγευματική μεταβλητότητα στις τιμές του σακχάρου.

Αυτό που είναι βέβαιο, είναι πως απαιτείται μεγαλύτερη, μακρύτερη μελέτη για επιβεβαίωση ή μη των παραπάνω ευρημάτων.


Γράφει...


ΔΗΜΟΣΘΕΝΟΠΟΥΛΟΣ ΧΑΡΗΣ

MmedSci, Κλινικός Διαιτολόγος- Βιολόγος, Προϊστάμενος Διαιτολογικού Τμήματος Λαϊκού Νοσοκομείου Αθηνών

Θέλετε να λαμβάνετε ενημερώσεις σχετικά με τις δράσεις μας;

Εγγραφείτε στο Newsletter μας

Η KartaDiaviti.gr χρησιμοποιεί cookies
Τα cookies μάς βοηθούν να παρέχουμε τις υπηρεσίες μας. Με τη χρήση των υπηρεσιών μας, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies.
x